پرسودترین دارایی ها کدامند؟

به گزارش بانک اول، در ۳۶۵ روزی که گذشت، سرمایه‌گذاری دیگر یک انتخاب اختیاری و لوکس نبود؛ بلکه به ضرورتی برای بقا تبدیل شد.

عده‌ای ارزهای دیجیتال را برگزیدند، برخی دیگر طلا و نقره را ایمن‌ترین پناهگاه یافتند و بسیاری نیز دلار و تتر را به‌عنوان سپری در برابر تورم انتخاب کردند. اما سؤال اصلی اکنون این است: کدام دارایی در این سال پرتلاطم عملکرد بهتری داشت؟ چه بازاری توانست از تورم جلو بزند؟ در این گزارش، از فروردین تا اسفند ۱۴۰۴، عملکرد چهار گروه اصلی از دارایی‌های محبوب میان ایرانی‌ها را بررسی می‌کنیم.

ارزهای دیجیتال

اتفاقات عجیبی در این یک سال برای بازار ارزهای دیجیتال افتاد؛ از تعرفه‌های ترامپ و تاثیر آن بر رمزارزها گرفته تا پیشرفت‌های هوش مصنوعی و جمعه سیاه در بازار کریپتو.

اگر بخواهیم به آلت کوین‌ها بپردازیم، باید بگوییم اوضاع برای همه‌ی آن‌ها بر وفق مراد نبود. بسیاری از سرمایه‌گذاران در انتظار آلت سیزن بودند تا بتوانند عقب‌ماندگی سبد خود نسبت به بیت کوین را جبران کنند.

اما برخی از آلت کوین‌ها نتوانستند حتی سقف قیمتی خود را بشکنند. البته آلت کوین‌هایی مانند بیت کوین کش و هایپرلیکویید توانستند سودهای خوبی را نصیب هولدرهای خود کنند.

بررسی قیمت دلاری بیت کوین و ارزهای برتر در سال ۱۴۰۴

بررسی قیمت تومانی بیت کوین و ارزهای برتر در سال ۱۴۰۴

برای مثال، بیت کوین در ۱۵ مهرماه سقف قیمت ۱۲۴,۷۲۵ دلاری را ثبت کرد، اما قیمت تومانی آن در همان زمان ۱۳.۹ میلیارد تومان بود. همچنین، در روز ۱۷ بهمن‌ماه که کف قیمت ۶۲,۸۰۱ دلاری بیت کوین در سال ۱۴۰۴ ثبت شد، قیمت ریالی پادشاه ارزهای دیجیتال ۱۰.۴ میلیارد تومان بود.

این در حالی است که سقف قیمت ریالی بیت کوین در ۹ بهمن با قیمت ۱۴.۵۸ میلیارد تومان در زمانی ثبت شد که قیمت دلاری به ۸۹,۰۰۰ دلار سقوط کرده بود، اما در همان زمان نرخ دلار به ۱۶۳,۵۰۰ تومان افزایش یافته بود. این یعنی سقف و کف ریالی قیمت بیت کوین به شدت با نوسان دلار در ارتباط بوده است.

جالب‌تر آنکه از لحاظ دلاری، قیمت بیت کوین از روز اول سال تاکنون ۱۲.۸ درصد کاهش داشته، اما قیمت ریالی آن ۳۰ درصد رشد را نشان می‌دهد. یعنی اگر شما در ابتدای سال، یک واحد بیت کوین ۸ میلیارد تومانی خریده بودید، اکنون از لحاظ دلاری در ضرر بودید، اما از لحاظ تومانی بیش از دو میلیارد به ارزش سرمایه شما افزوده می‌شد!

طلا

رشد طلا در یک سال اخیر خیلی از افراد را شوکه کرد. کندل‌های سبز روی نمودار قیمتی طلا حکایت از افزایش چشمگیر در تقاضای جهانی برای این فلز گرانبها داشت.

در شرایطی که بسیاری از ارزهای فیات با چالش‌های تورمی و بی‌ثباتی مواجه بودند، بانک‌های مرکزی برخی کشورها از جمله چین، طلا را به عنوان یک دارایی امن و ذخیره ارزش مطمئن، با جدیت بیشتری خریداری کردند.

از طرف دیگر، تنش‌های اقتصادی بین چین و آمریکا، جنگ در خاورمیانه و نگرانی‌های تورمی باعث شد تا سرمایه‌گذاران خرد نیز به سمت دارایی‌های امن همچون طلا روی بیاورند.

در ایران، قیمت طلای ۱۸ عیار علاوه بر روند اونس جهانی، به‌طور مستقیم از نرخ دلار آزاد نیز تاثیر می‌پذیرد. بنابراین حتی در دوره‌هایی که رشد اونس محدود بود، افزایش نرخ ارز داخلی باعث رشد قیمت تومانی طلا شد.

جدول زیر عملکرد اونس جهانی و طلای ۱۸ عیار در بازار ایران را در سال ۱۴۰۴ نشان می‌دهد:

نقره

نقره در سال گذشته علاوه بر نقش سرمایه‌ای، از بخش صنعتی نیز با تقاضای خرید روبرو شد. گسترش روزافزون صنایع سبز، توسعه زیرساخت‌های تولید انرژی خورشیدی و افزایش تولید خودروهای الکتریکی، تقاضای صنعتی برای نقره را به سطوحی بی‌سابقه ارتقا داد و منجر به بحران عرضه و کسری تراز فیزیکی در سطح جهانی گردید. از سوی دیگر، سرمایه‌گذاران خرد و نهادی که قیمت طلا را برای ورود، بیش از حد گران و اشباع‌شده ارزیابی می‌کردند، به نقره به عنوان یک دارایی جایگزین با پتانسیل رشد بالا روی آوردند.

برای سرمایه‌گذار ایرانی، قیمت نقره نیز تابعی از دو عامل اصلی است: قیمت جهانی هر اونس نقره و نرخ دلار آزاد در داخل کشور.

دلار و تتر

در حدود ۳۶۵ روز گذشته، شاهد رشد قابل توجه نرخ دلار در اقتصاد ایران بوده‌ایم. این افزایش قیمت که در مقاطع مختلف سال تشدید شد، ناشی از مشکلات متعدد اقتصادی و سیاسی بوده است. اهمیت نرخ دلار آمریکا تنها به عنوان یک دارایی امن و پوشش ریسک در برابر تورم و کاهش ارزش پول ملی خلاصه نمی‌شود؛ بلکه یکی از متغیرهای مهم در تعیین قیمت دارایی‌های جهانی در بازار ایران است، به طوری که افزایش یا کاهش آن مستقیما بر قیمت تمام‌شده طلا، نفت و رمزارزها تاثیر می‌گذارد.

تتر به‌عنوان نسخه دیجیتال دلار در بازار ایران، معمولاً با فاصله‌ای محدود نسبت به دلار آزاد معامله شد؛ هرچند در برخی از دوره‌ها مانند جنگ کنونی اسرائیل و آمریکا علیه ایران، اختلاف قیمتی مقطعی میان این دو مشاهده شد.

جمع‌بندی

سال ۱۴۰۴ بار دیگر نشان داد که در اقتصاد تورمی، تمرکز صرف بر بازده اسمی کافی نیست. سرمایه‌گذار ایرانی باید سه عامل را هم‌زمان در نظر بگیرد: تورم داخلی، نرخ ارز و روند جهانی دارایی.

در بسیاری از موارد، رشد تومانی یک دارایی بیشتر از آن‌که ناشی از عملکرد جهانی آن باشد، حاصل افزایش نرخ دلار بوده است. در مقابل، برخی دارایی‌ها توانستند هم در مقیاس دلاری و هم در مقیاس ریالی بازده قابل توجهی ثبت کنند.

تحلیل نهایی این سال بدون نگاه مقایسه‌ای میان بازارها ممکن نیست. بررسی اعداد نشان می‌دهد تنوع‌بخشی سبد سرمایه، در شرایط پرریسک ۱۴۰۴، رویکرد منطقی‌تری نسبت به تمرکز بر یک بازار واحد بوده است.