رفتار جدید بانکهای مرکزی در شرایط تنشهای ژئوپلیتیک و هزینه سنگین انرژی
بانکهای مرکزی به مسیر فروش طلا رفتند
تنشهای ژئوپلیتیک و هزینه سنگین انرژی، بازار طلا را تحت فشار گذاشته و احتمال فروش ذخایر توسط بانکهای مرکزی، روند قیمتها را ناپایدار کرده است.
به گزارش بانک اول ، بازار طلا که در ابتدای سال تحت تأثیر تنشهای ژئوپلیتیک در خاورمیانه تا قله ۵۰۰۰ دلاری بالا رفته بود، اکنون با چرخشی جدی روبهرو شده است.
گزارشهای جدید بلومبرگ نشان میدهد شدت گرفتن جنگ و افزایش هزینههای انرژی، یکی از متغیرهای کلیدی تغییر روند این فلز گرانبها بوده است.
بر اساس دادههای منتشرشده، طلا طی چند ماه اخیر حدود ۱۸ درصد افت کرده و بخش قابلتوجهی از این کاهش به رفتار جدید بانکهای مرکزی مربوط است.
افزایش هزینههای انرژی
افزایش بیسابقه قیمت نفت و گاز که پس از تشدید درگیریها شدت گرفته، بسیاری از کشورها را با بحران تأمین مالی مواجه کرده است.
بلومبرگ اشاره میکند که برخی دولتها برای جبران هزینههای انرژی، به ذخایر طلای خود نگاه کردهاند؛ اقدامی که میتواند بازار را با عرضه بیشتر و فشار نزولی روبهرو کند.
بانکهای مرکزی؛ فروشندگان ناگزیر
نیکی شیلز، تحلیلگر ارشد شرکت «امکیاس پامپس»، در گفتوگو با بلومبرگ هشدار داده است که تصور همیشگی درباره نقش بانکهای مرکزی در بازار طلا در حال تغییر است.
او تأکید میکند: «اینکه بانکهای مرکزی همیشه خریدار طلا بودهاند، دیگر یک اصل قطعی نیست.»
به گفته شیلز، اگر رفتار کشورهایی مانند ترکیه بهعنوان صادرکننده انرژی و دارای ذخایر قابلتوجه طلا به سمت فروش ادامه پیدا کند، فشار بیشتری بر قیمتها وارد خواهد شد.
ترکیه؛ نمونهای از چالش خریداران انرژی
ترکیه در ماههای گذشته بهدلیل جهش نرخ انرژی با فشار مالی سنگینی روبهرو شده است. رشد بیش از ۵۰ درصدی قیمت نفت و بیش از ۵۶ درصدی قیمت گاز، این کشور را در موقعیتی قرار داده که فروش طلا گاهی تنها گزینه ممکن برای پوشش هزینههاست.
این وابستگی و نیاز فوری به نقدینگی، نمونهای از روندی است که ممکن است در میان دیگر واردکنندگان انرژی نیز تکرار شود.
بازاری بدون پشتوانه حمایتی
برخلاف بازار اوراق خزانهداری آمریکا که در مواقع بحران از حمایت مستقیم فدرال رزرو برخوردار است، بازار طلا هیچ نهاد ناظری ندارد که هنگام سقوط قیمتها مداخله کند.
در نتیجه، این بازار بهطور کامل تحت تأثیر عرضه و تقاضا قرار دارد و فروش گسترده یک یا چند بانک مرکزی، میتواند موجی از ریزش را رقم بزند.
چرا نبود نهاد حمایتی اهمیت دارد؟
در بازاری که هیچ «خط دفاعی» رسمی وجود ندارد، کوچکترین تغییر در رفتار خریداران عمده یا بازیگران بزرگ، اثر فوری بر قیمتها میگذارد. همین موضوع باعث شده تحلیلگران نسبت به نوسانات احتمالی و رفتار احساسی معاملهگران هشدار دهند.

امید آخر سرمایهگذاران
در حال حاضر نگاه بسیاری از فعالان بازار به چین دوخته شده است؛ کشوری که در سالهای اخیر یکی از بزرگترین خریداران طلا بوده و نقش مهمی در تثبیت قیمتها ایفا کرده است.
سرمایهگذاران امیدوارند که چین روند خرید خود را ادامه دهد و از شدت ریزشهای اخیر بکاهد. اما کارشناسان هشدار میدهند افزایش هزینه واردات انرژی که بهواسطه تنشهای روبهگسترش با ایران رخ داده، ممکن است پکن را نیز در موقعیتی مشابه دیگر واردکنندگان انرژی قرار دهد.
اگر کشورهایی که بهشدت به واردات انرژی وابسته هستند، ناچار به فروش ذخایر طلای خود شوند، احتمال دارد روند نزولی بهصورت طولانیمدت ادامه پیدا کند. فشار عرضه در سطح بینالمللی میتواند سطح قیمت طلا را از محدودههای حمایتی فعلی نیز پایینتر ببرد.
بازاری شکننده با آیندهای مبهم
ترکیب جنگ، هزینههای سنگین انرژی و تغییر رفتار بانکهای مرکزی، طلا را در موقعیتی حساس قرار داده است.
از یکسو، قیمت این فلز ارزشمند از اوج تاریخی خود فاصله گرفته و افت شدیدی را تجربه کرده است.
از سوی دیگر، ادامه فروش ذخایر توسط کشورهایی که با بحران مالی روبهرو شدهاند، میتواند مسیر بازگشت قیمتها را محدود کند.
در چنین شرایطی، نقش چین و سیاستهای آن در قبال خرید طلا، یکی از مهمترین عوامل تعیینکننده روند ماههای آینده خواهد بود.