حمایتهای فرزندآوری سال ۱۴۰۵
بزرگترین بسته ی حمایتی سال ۱۴۰۵ برای والدین؛ از زمین رایگان تا بلیت نیمبها + جزئیات
در گزارش زیر، همه حمایتهای فرزندآوری قابل پیگیری را ساده و مرحلهبهمرحله مرور میکنیم تا بتوانید از امکاناتی که برای خانواده و فرزندتان در نظر گرفته شده استفاده کنید.
به گزارش بانک اول وقتی فرزند به دنیا میآید، برای استفاده از حمایتهای مالی و قانونی چه کارهایی میتوانیم انجام دهیم؛ از وام و یارانه گرفته تا بیمه، زمین و امتیازهای دیگر. متأسفانه خیلی از خانوادهها از حقوق خود خبر ندارند و به همین دلیل برای بسیاری از حمایتهایی که در ادامه میگوییم، در زمان مناسب اقدام نکردهاند. بعضی از این مزایا بدون اقدام خانواده برقرار نمیشوند و به ثبتنام یا پیگیری نیاز دارند. در ادامه، همه حمایتهای فرزندآوری قابل پیگیری را ساده و مرحلهبهمرحله مرور میکنیم تا بتوانید از امکاناتی که برای خانواده و فرزندتان در نظر گرفته شده استفاده کنید.
چکلیست روزهای اول پس از تولد فرزندتان
برای از دست ندادن حمایتهای دولتی و وامها، در ابتدا والدین این مراحل را انجام دهند:
وام فرزندآوری (مبلغ پلکانی ۴۴ تا ۲۲۰م) کارت امید مادر (متولد ۱۴۰۵+، بدون شرط دهک) طرح یسنا (باردار/کودک زیر ۲ سال، دهک ۱–۵) حمایت کودکان سوءتغذیه (کموزنی + دهک پایین)
یارانه نوزاد (خانوار یارانهبگیر) حق اولاد (شاغلین، هر فرزند) بلیط نیمبها و تخفیفها سهام نوزاد (متولد ۱۴۰۰+، فعلاً تا ۱۴۰۲)
بیمه درمانی مادر باردار فاقد بیمه خودرو با قیمت ویژه (متولد بعد از ۲۴ آبان ۱۴۰۰) یارانه سهبرابری نوزاد (دهک ۱–۴، غیرکارمند) وام ۴۵۰م مسکن (فرزند سوم متولد ۱۳۹۹+)
زمین (فرزند سوم بعد از ۲۴ آبان ۱۴۰۰) تخفیف مالیاتی ۱۵٪ (فرزند سوم+) بیمه بازنشستگی مادر روستایی/عشایری (۳ فرزند)
وام فرزندآوری 1405
وام فرزندآوری یکی از شناخته شدهترین حمایتهای این فهرست است. دستورالعمل سال 1405 در خردادماه به شبکه بانکی ابلاغ شد و مبالغ آن نسبت به سال 1404 تغییری نکرد.
برای هر بچه چقدر وام میدهند؟
ترتیب فرزند مبلغ وام مدت بازپرداخت
فرزند اول 44 میلیون تومان 36 ماه
فرزند دوم 88 میلیون تومان 48 ماه
فرزند سوم 132 میلیون تومان 60 ماه
فرزند چهارم 165 میلیون تومان 72 ماه
فرزند پنجم و بیشتر 220 میلیون تومان 84 ماه
جزئیات کامل شرایط و نحوه دریافت این وام در لینک زیر:
کارت امید مادر
“کارت امید مادر” یک برنامه حمایتیِ غیرنقدی است که به تمامی مادران ایرانی دارای فرزند متولد یکم فروردین 1405 به بعد، بدون محدودیت دهک درآمدی یا ترتیب فرزند، تعلق میگیرد.
در این طرح، ماهانه مبلغ 2 میلیون تومان به ازای هر کودک تا پایان دو سالگی وی، روی کارت بانکی خود مادر شارژ میشود و نیازی به ثبتنام یا دریافت کارت جدید نیست؛ تنها کافی است مادر حساب بانکی و سیمکارت به نام خود داشته باشد و برای کودک نیز شناسنامه گرفته باشد. این اعتبار در روز هفتم هر ماه واریز میشود و تا سه ماه مهلت استفاده دارد. مبلغ واریزی قابل برداشت نقدی یا انتقال به غیر نیست و صرفاً برای خرید سبد غذایی تاییدشده از فروشگاههای طرح کالابرگ و تهیه پوشک و شیرخشک از داروخانهها قابل استفاده است.
راهنمای کامل: لینک مقاله کامل “رده”
طرح یسنا (متفاوت از کارت امید مادر)
برنامههای حمایتی «یسنا» و «حمایت از کودکان دارای سوءتغذیه» طرحهایی مجزا از «کارت امید مادر» هستند و در صورتی که فرد شرایط هر کدام را داشته باشد، میتواند بهطور همزمان از آنها استفاده کند.
۱. طرح یسنا:
این طرح مخصوص مادران باردار یا دارای فرزند زیر 2 سال است که در دهکهای درآمدی 1 تا 5 قرار دارند. مشمولان این طرح نیازی به ثبتنام ندارند و مستقیماً بر اساس اطلاعات وزارت بهداشت و پایگاه رفاه شناسایی میشوند. در این طرح، اعتبار غیرنقدی برای خرید مواد غذایی، پوشک و اقلام بهداشتی به مادران داده میشود. باید توجه داشت که مبلغ و دفعات شارژ این اعتبار ثابت نیست و در هر مرحله بسته به بودجه تغییر میکند.
۲. حمایت از کودکان دارای سوءتغذیه:
اگر در پایشهای رشد که در خانههای بهداشت یا مراکز جامع سلامت انجام میشود، مشخص شود کودکی دچار کموزنی، کوتاهقدی یا لاغری است و خانواده او نیز در دهکهای پایین درآمدی باشند، مشمول دریافت «اعتبار تغذیه مضاعف» میشود. این اعتبار برای کمک به بهبود تغذیه کودک به خانواده تعلق میگیرد.
یارانه نوزاد
موضوع «یارانه نوزاد» در واقع همان یارانه نقدی معمول است و مبلغ یا هدیه جداگانهای برای تولد وجود ندارد. روند کار به این صورت است که اگر خانوادهای مشمول دریافت یارانه باشد، پس از گرفتن شناسنامه، اطلاعات نوزاد بهطور خودکار به وزارت رفاه ارسال شده و به جمعیت خانوار اضافه میشود. مبلغ این یارانه برای نوزاد (طبق رویه تیر 1405) مانند سایر اعضا، برای دهکهای یک تا سه ماهانه 400 هزار تومان و برای دهکهای چهار تا نه ماهانه 300 هزار تومان است. برای برقراری این یارانه نیازی به مراجعه و ثبتنام حضوری نیست، اما در صورتی که پس از یک یا دو دوره یارانه نوزاد واریز نشد، سرپرست خانوار باید مشکل را از طریق سامانه حمایت یا سازمان هدفمندی یارانهها پیگیری کند.
راهنمای کامل: لینک مقاله کامل “رده”
یارانه سه برابری نوزاد
طبق ماده 13 قانون جوانی جمعیت، مقرر شده است که یارانه فرزندان برای خانوادههای دهک اول تا چهارم که حداقل سه فرزند تحت تکفل دارند و هیچیک از والدین آنها کارمند بخشهای دولتی نیستند، سه برابر شود. با این حال، در تیر 1405 اعلام شد که اجرای این قانون هنوز فراگیر نشده و بهصورت تدریجی، ابتدا برای خانوادههای دهک اول که بیش از سه فرزند دارند آغاز شده است. بنابراین، تا زمان اجرای نهایی و پوشش کامل طرح، نباید انتظار داشت که این یارانه سهبرابری برای تمامی خانوادههای دارای سه فرزند بهصورت فوری برقرار شود.
برای هر فرزند چقدر حق اولاد میگیرید؟
پرداخت حق اولاد برای شاغلین به این شکل محاسبه میشود:
برای کارگران (مشمول قانون کار):
حق اولاد به ازای هر فرزند ماهانه 1 میلیون و 662 هزار و 555 تومان است و محدودیتی در تعداد فرزند ندارد. این مبلغ توسط کارفرما پرداخت میشود. شرط دریافت آن داشتن حداقل 720 روز سابقه بیمه و سن زیر 18 سال برای فرزند است (مگر اینکه فرزند مشغول تحصیل یا ازکارافتاده باشد). اگر زن و شوهر هر دو شاغل باشند، هر دو میتوانند این مبلغ را جداگانه دریافت کنند. ضمناً حق تأهل کارگران هم در سال 1405 ماهانه 500 هزار تومان است که ارتباطی به حق اولاد ندارد.
برای کارمندان دولت:
حق اولاد بر اساس امتیازات بودجه سال 1405 (امتیاز کمکهزینه عائلهمندی 3625 و حق اولاد 2967) محاسبه میشود. مبلغ دقیق آن به ضریب حقوقی هر اداره بستگی دارد و رقم نهایی باید در حکم کارگزینی یا فیش حقوقی کارمند بررسی شود.
وام 450 میلیونی مسکن برای فرزند سوم
بر اساس دستورالعمل خرداد 1405، وام قرضالحسنه 450 میلیون تومانی مسکن (خرید، ساخت یا ودیعه) با کارمزد 4 درصد و بازپرداخت حداکثر 20 ساله، به خانوادههایی تعلق میگیرد که فرزند سوم یا بعدی آنها از اول فروردین 1399 به بعد متولد شده باشد.
برای دریافت این تسهیلات، سرپرست خانوار و افراد تحت تکفل در زمان دریافت وام نباید مالک خانه یا زمین باشند و متقاضی نیز نباید وام مسکن فعالی داشته باشد. همچنین شرط نرخ باروری (حداکثر 2.5 برای محل تولد پدر یا فرزند) در نظر گرفته میشود.
این وام سامانه ثبتنام اینترنتی ندارد و متقاضیان باید مستقیماً به شعب بانکها مراجعه کنند و بسته به نوع وام، مدارک لازم (اجارهنامه کدرهگیریدار برای ودیعه، مبایعهنامه و سند برای خرید، یا پروانه معتبر برای ساخت) را به بانک ارائه دهند.
با فرزند دوم، خودرو با قیمت ویژه بگیرید!
طرح تخصیص خودرو به مادران (برای فرزند دوم به بعد) به این شکل است:
مادرانی که فرزند دوم یا بعدی آنها پس از 24 آبان 1400 متولد شده باشد، میتوانند در این طرح شرکت کنند. ثبتنام فقط به نام مادر انجام میشود و باید توجه داشت که خودرو رایگان نیست، بلکه متقاضی باید مبلغ مصوب شرکت را پرداخت کند.
طبق قانون، 50 درصد ظرفیت هر دوره فروش خودروسازان به این طرح اختصاص دارد. اگر تعداد متقاضیان بیشتر از ظرفیت باشد، اولویت با مادرانی است که در 24 ماه گذشته خودرویی دریافت نکردهاند و در این شرایط، قرعهکشی یا اولویتبندی انجام میشود.
این طرح سامانه ثبتنام همیشگی و دائمی ندارد؛ یعنی فقط زمانی میتوانید ثبتنام کنید که شرکتهای خودروساز (مثل ایرانخودرو، سایپا و…) بخشنامه فروش جدید منتشر کنند و ثبتنام نیز در سایت رسمی خود همان شرکتها انجام میشود. این طرح در حال حاضر فعال است، اما امکان ثبتنام در هر روزی وجود ندارد و باید منتظر اطلاعیههای فروش خودروسازان باشید
آیا به هر نوزاد سهام تعلق میگیرد؟
طبق ماده 11 قانون جوانی جمعیت، دولت موظف است برای متولدین سال 1400 به بعد، واحدهای صندوقهای سرمایهگذاری در بورس را به نام کودک خریداری کند که این سهام تا زمان ازدواج یا 24 سالگی وی قابل برداشت نخواهد بود. تاکنون تخصیص این سهام فقط برای متولدین سال 1401 (به مبلغ 1.5 میلیون تومان) و 1402 (به مبلغ 2.3 میلیون تومان) اعلام شده است که ثبتنام آن از طریق سایت پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (my.gov.ir) انجام میشود.
اما باید توجه داشت که تا تیر 1405 هنوز هیچ فراخوان رسمی و قطعی برای تخصیص و ثبتنام سهام متولدین 1403، 1404 و 1405 منتشر نشده است. هرچند والدین میتوانند پیشنیازهایی مانند حساب بانکی و ثبتنام سجام کودک را از قبل آماده کنند، اما فقط زمانی باید ثبتنام را قطعی بدانند که گزینه سال تولد فرزندشان در سایت پنجره ملی دولت فعال شده و اطلاعیه رسمی وزارت اقتصاد منتشر شود.
خانوادههای سهفرزندی بخوانند؛ هم زمین بگیرید هم وام مسکن
طرح دریافت زمین برای فرزند سوم (یا بیشتر) به این شکل است:
خانوادههایی که فرزند سوم یا بعدی آنها پس از 24 آبان 1400 متولد شده است و همچنین خانوادههای دارای چهار فرزندِ زیر 20 سال، میتوانند در سامانه طرحهای حمایتی مسکن (saman.mrud.ir) ثبتنام کنند.
در این طرح، یک قطعه زمین (حداکثر 200 مترمربع) تخصیص پیدا میکند و سند آن بهطور مساوی (50-50) به نام پدر و مادر ثبت میشود. برای شهرهای زیر 500 هزار نفر و روستاها، زمین در همان محل داده میشود؛ اما برای ساکنان کلانشهرها، زمین در شهرهای جدید، شهرهای مجاور یا زادگاه والدین تخصیص پیدا میکند (شرط نرخ باروری شهرستان نیز در این طرح بررسی میشود).
نکات :
هزینهها: خود زمین رایگان است، اما هزینههای آمادهسازی (مثل جدولکشی و زیرساخت) از شما دریافت میشود که پرداخت آن 2 سال تنفس و 8 سال اقساط دارد.
زمان تحویل: تحویل زمین فوری نیست و کاملاً به تأمین زمین و ظرفیت استان شما بستگی دارد (سرعت اجرا در استانها یکسان نیست).
زمینهای گرانقیمت: اگر ارزش زمینِ در نظر گرفته شده از سقف تعیینشده بیشتر باشد، ممکن است یک قطعه زمین بهصورت شراکتی (مشاع) به دو یا چند خانواده داده شود.
با فرزند سوم، مالیات کمتری بدهید!
این طرح به معنای معافیت کامل مالیاتی نیست، بلکه به ازای هر فرزند سوم و بعدی که پس از تصویب قانون جوانی جمعیت متولد شده باشد، 15 درصد به سقف معافیت مالیات بر درآمد حقوق والدین اضافه میشود.
این تخفیف با رعایت شرط نرخ باروری (محل تولد پدر یا فرزند) حداکثر تا سه بار قابل استفاده است و به تصویب بودجه سالانه بستگی دارد. طبق رأی دیوان عدالت اداری، این حق فقط مخصوص سرپرست خانوار نیست و هر دو والدِ حقوقبگیر (پدر و مادر) در صورت داشتن شرایط میتوانند از آن استفاده کنند.
توجه داشته باشید که این 15 درصد از کل مبلغ مالیات شما کم نمیشود، بلکه نحوه محاسبه آن به سقف معافیت سالانه و سامانه حقوق و دستمزد بستگی دارد. کارمندان برای اعمال این بند باید تصویر شناسنامه فرزند و درخواست خود را به امور اداری یا واحد حقوق و دستمزد محل کار ارائه کنند.
بیمه رایگان مادر و کودک؛ چه کسانی را شامل میشود؟
برای مادران دو نوع بیمه کاملاً متفاوت با شرایط زیر در نظر گرفته شده است:
۱. بیمه درمانی (سلامت) برای مادران باردار فاقد بیمه:
مادران بارداری که هیچ بیمهای ندارند، میتوانند برای دوران بارداری و شیردهی خود و همچنین برای کودکشان تا پایان 5 سالگی، تحت پوشش رایگان بیمه سلامت قرار بگیرند. برای دریافت این بیمه، کافی است با ارائه کد ملی و مدرک اثبات بارداری (توسط پزشک یا ماما)، در سامانه خدمات شهروندی بیمه سلامت ثبتنام کرده و یا به دفاتر پیشخوان مراجعه کنند.
۲. بیمه بازنشستگی رایگان برای مادران روستایی و عشایری (دارای 3 فرزند):
این بیمه درمانی نیست، بلکه بیمه اجتماعی (شامل بازنشستگی، ازکارافتادگی و مستمری) است. حق بیمه مادران غیرشاغلِ روستایی و عشایری که حداقل سه فرزند در قید حیات دارند (به شرطی که فرزند سوم یا بعدی از اول فروردین 1396 به بعد متولد شده باشد) بهطور کامل توسط دولت پرداخت میشود. همچنین برای تولد فرزند چهارم و پنجم، دو سال سابقه بیمه تشویقی نیز به مادر اضافه میشود.
متقاضیان برای ثبتنام باید از طریق سایت roostaa.ir یا کارگزاریهای صندوق عشایری اقدام کنند. اما باید در نظر داشته باشید که تأیید نهایی این بیمه به تخصیص بودجه، استعلام از ثبت احوال و فراخوانهای رسمی وابسته است؛ بنابراین اگر در زمان مراجعه، بخش ثبتنام در سایت غیرفعال بود، بهتر است موضوع را مستقیماً از کارگزاریهای شهرستان خود پیگیری کنید.
دوقلو یا سهقلو دارید؟ این حمایتهای ویژه بهزیستی به شما تعلق میگیرد
خانوادههایی که دارای فرزندان دوقلو یا چندقلو هستند، میتوانند از حمایتهای ویژه سازمان بهزیستی بهرهمند شوند:
دوقلوها: خانوادههای دارای دوقلو که در دهکهای درآمدی 1 تا 5 قرار دارند، مشمول این طرح میشوند. مستمری ماهانه برای یک خانوار 4 نفره دارای دوقلو، حدود 5 میلیون و 370 هزار تومان است.
سهقلو و بیشتر: خانوادههای دارای سهقلو و بیشتر که در دهکهای درآمدی 1 تا 7 قرار دارند، تحت پوشش قرار میگیرند. مستمری ماهانه برای یک خانوار 5 نفره (یا بیشتر) دارای سهقلو، حدود 6 میلیون و 570 هزار تومان است.
علاوه بر مستمری نقدی، بسته به بودجه و نظر مددکار، حمایتهای دیگری نیز مانند شیرخشک، کمکهزینه تغذیه برای کودک زیر 2 سال، مراقب همراه، مشاوره، کمکهزینه ودیعه مسکن و حتی تسهیلات اشتغال ارائه میشود.
برای دریافت این حمایتها، والدین باید با همراه داشتن شناسنامه و کارت ملی (خودشان و کودکان)، مدارک دهکبندی خانوار و مدارک واکسیناسیون یا سلامت کودکان، به اداره بهزیستی شهرستان محل سکونت یا مراکز «مثبت زندگی» مراجعه و تشکیل پرونده دهند.
مادران سهفرزندی بخوانند؛ در این مکانها بلیت نیمبها بگیرید
مادرانی که دارای سه فرزند یا بیشتر هستند، طبق قانون مشمول دریافت یک «شناسه ویژه» با اعتبار 10 ساله میشوند (که با تولد فرزندان بعدی، 5 سال به اعتبار آن اضافه میشود). این شناسه مزایای قانونی زیر را برای آنها به همراه دارد:
بلیط نیمبها برای ورود به موزهها، اماکن تاریخی و فرهنگی دولتی
استفاده نیمبها از وسایل حملونقل عمومی شهری
تخفیف 50 درصدی برای خدمات ورزشی، فرهنگی و تفریحی شهرداریها و ادارات دولتی
خرید بلیت نیمبهای سینما (یک بار در ماه)
تخفیف 20 درصدی برای دورههای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان
هرچند سازمان ثبت احوال این شناسه را در سیستم خود تعریف کرده است، اما باید توجه داشت که این شناسه یک کارت فیزیکی و تخفیف قطعی در همهجای کشور نیست؛ چرا که هنوز تمام دستگاهها و اماکن، زیرساخت استفاده از آن را فعال نکردهاند. بنابراین، قبل از استفاده از این تخفیفها، باید از نهاد یا مرکز مربوطه بپرسید که آیا سامانه استعلام الکترونیکی این شناسه را دارند یا خیر.