افرا»؛ اعتبار فراگیر ایرانیان
با این کارت قدرت خرید خود را افزایش دهید/فرایند دریافت اعتبار
«افرا»؛ اعتبار فراگیر ایرانیان، مسیر جدید وزارت اقتصاد برای شمول مالی است. یارانه بگیران با رتبه اعتباری میتوانند تا ۳۰۰ میلیون ریال اعتبار با سود ۵٪ و ۶ ماه مهلت بازپرداخت دریافت کنند.
به گزارش بانک اول در راستای تحقق هدف بزرگ فراگیری مالی و هدایت هوشمندانه منابع اقتصادی از بخش مصرف به سمت تولید، وزارت امور اقتصادی و دارایی با همکاری بانکها و شرکتهای فینتک، پروژه بزرگ «افرا» (اعتبار فراگیر ایرانیان) را کلید زده است. این طرح، صرفاً یک وام یا تسهیلات جدید نیست، بلکه یک زیرساخت اعتباری نوآورانه است که قرار است نحوه دسترسی عموم مردم به اعتبار را برای همیشه متحول سازد.
هدف اصلی افرا، ایجاد یک اکوسیستم مالی است که در آن، صرف نظر از میزان سپردهگذاری یا میانگینگیریهای پیچیده بانکی، هر فرد بر اساس رتبه اعتباری و توان بازپرداخت خود، بتواند از اعتبار بهرهمند شود. این گامی بزرگ برای توانمندسازی مالی آحاد جامعه است.
دسترسی سریع و غیرنقدی
در گام آزمایشی، تمرکز طرح افرا بر روی سرپرستان خانوار یارانهبگیر است. این افراد بهعنوان گروهی که نیاز بیشتری به مدیریت نقدینگی دارند، اولین بهرهبرداران از این زیرساخت هستند. فرایند دریافت اعتبار، بسیار ساده و کاملاً غیرحضوری طراحی شده است:
دریافت دعوتنامه دیجیتال
نخستین گام، دریافت یک پیامک اختصاصی از سوی بانکی است که حساب یارانه سرپرست خانوار در آن قرار دارد. این پیامک، حکم دعوتنامه رسمی برای ورود به سامانه اعتباری افرا را دارد.
۲. تکمیل فرآیند آنلاین در سامانه اعلامی
پس از دریافت پیامک، سرپرست خانوار باید به سامانه معرفیشده مراجعه کرده و مراحل درخواست اعتبار را بهصورت آنلاین طی کند. سادگی این فرآیند، حذف نیاز به مراجعه حضوری به شعب را ممکن میسازد.
۳. تخصیص سقف اعتباری تا ۳۰۰ میلیون ریال
پس از تأیید رتبه اعتباری و توان بازپرداخت، سقف اعتباری تا ۳۰۰ میلیون ریال (معادل ۳۰ میلیون تومان) به حساب متقاضی تخصیص داده میشود. این اعتبار میتواند برای خرید انواع کالاها و خدمات مورد نیاز روزمره یا ضروری استفاده شود.
۴. ابزارهای خرید: کیف پول یا کارت اعتباری
پس از تخصیص، خرید اعتباری از طریق دو ابزار اصلی صورت میگیرد:
- کیف اعتباری افرا: که اعتبار را مستقیماً برای خریدهای آنلاین یا درگاههای متصل به سامانه فراهم میکند.
- کارت اعتباری صادرشده: توسط بانکهای عامل طرح افرا که امکان خرید فیزیکی را میسر میسازد.
شرایط بازپرداخت
یکی از جذابترین وجوه طرح افرا، شرایط بازپرداخت آن است که بهطور هوشمندانهای برای حمایت از خانوار طراحی شده است:
دوره بازپرداخت: مشتریان پس از خرید، حداکثر ۶ ماه فرصت دارند تا مبلغ اعتبار مصرفشده را بازگردانند. این مهلت، فشار مالی ناگهانی را از روی دوش خانوار برمیدارد.
نرخ سود: نرخ سود اعمالشده بر این اعتبار، رقمی معادل ۵ درصد در نظر گرفته شده است که در مقایسه با بسیاری از روشهای تأمین مالی کوتاهمدت، نرخی بسیار مقرونبهصرفه محسوب میشود. بازپرداخت اقساط بهصورت یکسان ماهانه انجام میپذیرد.
امتیازدهی مجدد
طرح افرا یک بازی دوسر برد است. همانطور که دسترسی آسان برای خرید فراهم میکند، استفاده مسئولانه از آن نیز به نفع بلندمدت فرد خواهد بود:
مزایای خوشحسابی در افرا
مشتریانی که اقساط خود را به موقع و بهطور کامل بازپرداخت میکنند، پاداش میگیرند. این پاداشها شامل موارد زیر است:
- افزایش سقف اعتبار: سقف اعتباری فرد در دورههای بعدی افزایش خواهد یافت.
- طولانیتر شدن دوره بازپرداخت: ممکن است در دورههای آتی، مهلت بازپرداخت بیشتر از ۶ ماه لحاظ شود.
- بهبود رتبه اعتباری: مهمترین دستاورد، ارتقاء رتبه اعتباری فرد در کل سیستم بانکی کشور است که در آینده برای دریافت تسهیلات بزرگتر حیاتی است.
عواقب عدم پرداخت بهموقع
در صورت عدم بازپرداخت مبلغ سررسیدشده در موعد مقرر، سازوکار اتخاذ شده برای حفظ سلامت سیستم مالی، شامل اقدامات زیر است:
- برداشت مبلغ معوقه از حساب یارانه فرد (بهعنوان منبع اصلی تضمین).
- برداشت از سایر حسابهای شخصی متصل به سیستم بانکی.
- کاهش سقف اعتبار در دورههای بعدی بهعنوان جریمه انضباطی.
دو مزیت محوری طرح افرا در یک نگاه
طرح افرا فراتر از یک برنامه حمایتی است؛ دو محور استراتژیک در آن نهفته است:
۱) سهولت دسترسی برای همه؛ اعتبار یکسان بدون تبعیض
«افرا» عملاً نقدینگی را از طریق اعتبار، به دست مصرفکنندهای میرساند که شاید امکان دریافت وام بانکی نداشته باشد. این امکان برای خریدهای اضطراری یا برنامهریزیشده روزمره فوقالعاده کاربردی است و نیاز به نگهداری پول نقد یا ایجاد میانگین حساب را از بین میبرد. این یعنی دسترسی عادلانه به اعتبار برای عموم جامعه.
۲) ساختن تاریخچه اعتباری قوی (Credit Score Building)
برای اولین بار، یک ابزار حمایتی دولتی مستقیماً بر بهبود رتبه اعتباری افراد متمرکز شده است. پرداخت منظم اقساط افرا، یک امتیاز مثبت بزرگ در سوابق مالی فرد ثبت میکند. رتبه اعتباری بهتر، در آینده به معنای دسترسی به وامهای بزرگتر، نرخهای سود پایینتر و شرایط بهتر در تمام نظام بانکی کشور خواهد بود.
افرا: پلی به سوی تولید و ثبات اقتصادی
همانطور که اشاره شد، هدف نهایی افرا هدایت منابع به سمت تولید است. زمانی که قدرت خرید خانوارها از طریق اعتبارات مقرونبهصرفه تضمین شود، تقاضای باثباتی در بازار ایجاد میگردد. این ثبات تقاضا، به تولیدکنندگان اطمینان میدهد که سرمایهگذاری کرده و کالا تولید کنند، چرا که مشتری با قدرت خرید اعتباری آماده خرید است. در نتیجه، افرا به طور غیرمستقیم، چرخه تولید داخلی را تقویت میکند.
جمعبندی نهایی
«اعتبار فراگیر ایرانیان» نشاندهنده بلوغ سیستم مالی کشور در استفاده از ابزارهای دادهمحور (رتبه اعتباری) برای توزیع عدالت اقتصادی است. این طرح با سادهسازی دسترسی به اعتبار، حمایت از یارانهبگیران، و تشویق به خوشحسابی، میتواند نقطه عطفی در مسیر کاهش شکاف مالی و افزایش قدرت خرید مردم ایران باشد.