بازار سرمایه زیر سایه ی جنگ
در شرایط جنگی در کدام بازار سرمایهگذاری کنیم؟
تداوم تنشهای نظامی و افزایش ریسکهای ژئوپلیتیکی، یکی از مهمترین دغدغههای سرمایهگذاران، حفظ ارزش داراییها و انتخاب بازاری مناسب برای عبور از دوران پرابهام است
به گزارش بانک اول ،افت شاخصهای بورس، افزایش صفهای فروش و خروج بخشی از نقدینگی از بازار سهام، این پرسش را پررنگتر کرده که در شرایط جنگی، ماندن در بورس تصمیم درستی است یا باید سرمایه را به بازارهای دیگر منتقل کرد؟
کارشناسان معتقدند پاسخ این سؤال برای همه سرمایهگذاران یکسان نیست؛ زیرا میزان ریسکپذیری، افق زمانی سرمایهگذاری و ترکیب داراییهای هر فرد، نقش تعیینکنندهای در انتخاب بهترین استراتژی دارد.
بازار سرمایه زیر سایه جنگ
آغاز دور جدید تنشهای نظامی، بورس را بار دیگر وارد فاز نزولی کرده است. افزایش عرضه سهام و تشکیل صفهای فروش نشان میدهد بخش قابل توجهی از سهامداران ترجیح دادهاند برای کاهش ریسک، از بازار خارج شوند.
با این حال، تفاوت مهم این دوره با تجربههای گذشته، ادامه فعالیت بورس است. در دو مقطع قبلی همزمان با تشدید درگیریها، معاملات بازار سرمایه متوقف شد اما این بار سازمان بورس تاکنون تصمیمی برای تعطیلی بازار نگرفته است. همین موضوع باعث شده امکان نقدشوندگی داراییها همچنان حفظ شود؛ موضوعی که از نگاه بسیاری از تحلیلگران یکی از مهمترین نقاط قوت بازار در شرایط بحرانی محسوب میشود.
آیا اکنون زمان خروج از بورس است؟
تا زمانی که ابهامات سیاسی و نظامی برطرف نشود، احتمال ادامه خروج نقدینگی از بورس وجود دارد. در چنین فضایی، ورود سرمایه جدید به بازار سهام با احتیاط بیشتری باید انجام شود. افت قیمت سهام لزوماً به معنای از بین رفتن ارزش شرکتها نیست. بسیاری از شرکتهای بورسی از نظر بنیادی همچنان ارزنده هستند و ارزش جایگزینی بالایی دارند، اما ریسکهای سیاسی اجازه نمیدهد این ارزش در قیمت سهام منعکس شود.
کدام صنایع در شرایط جنگی آسیب کمتری میبینند؟
در دورههای تنش، معمولاً شرکتهایی که وابستگی کمتری به صادرات دارند و درآمد آنها از بازار داخلی تأمین میشود، وضعیت باثباتتری را تجربه میکنند.
از جمله صنایع مورد توجه کارشناسان میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- بانکها
- شرکتهای دارویی
- صنایع غذایی
- خودروسازان
- شرکتهای خدماتی و توزیعی
این گروهها به دلیل اتکا به تقاضای داخلی، در مقایسه با صنایع صادراتمحور، کمتر تحت تأثیر محدودیتهای ناشی از جنگ و تحریم قرار میگیرند.
اگر ریسکگریز هستید، این گزینه منطقیتر است
کارشناسان معتقدند سرمایهگذارانی که تحمل نوسانات شدید بازار را ندارند، بهتر است به جای خروج کامل از بازار سرمایه، از ابزارهای کمریسکتر استفاده کنند.
صندوقهای درآمد ثابت در شرایط فعلی یکی از اصلیترین گزینههای پیشنهادی هستند. این صندوقها ضمن برخورداری از نقدشوندگی مناسب، بازدهی نسبتاً باثباتی ارائه میکنند و میتوانند تا زمان کاهش تنشهای سیاسی، نقش پناهگاه امن سرمایه را ایفا کنند.

طلا؛ پوشش ریسک یا سرمایهگذاری؟
اگرچه بخشی از نقدینگی این روزها به سمت صندوقهای طلا حرکت کرده است، اما کارشناسان هشدار میدهند که بازار طلا و ارز نیز با نوسانات قابل توجهی همراه است.
رشد قابل توجه قیمت طلا و دلار در ماههای گذشته باعث شده احتمال اصلاح قیمتها نیز وجود داشته باشد. به همین دلیل، سرمایهگذاری در این بازارها برای افرادی که افق زمانی کوتاهمدت یا میانمدت دارند، با ریسک بالایی همراه خواهد بود.
آیا بورس دوباره تعطیل میشود؟
یکی از نگرانیهای فعالان بازار، احتمال توقف معاملات در صورت گسترش درگیریهاست. بر اساس تجربه دو دوره گذشته، اگر دامنه جنگ به مناطق مرکزی کشور و بهویژه تهران کشیده شود، احتمال تعطیلی موقت بورس وجود دارد. اما تا زمانی که درگیریها محدود به مناطق مرزی باشد، انتظار میرود بازار سرمایه به فعالیت خود ادامه دهد.
مهمترین اصل در دوران بحران، مدیریت ریسک است
تجربه بازارهای مالی جهان نشان میدهد در دورههای جنگ، حفظ سرمایه معمولاً بر کسب سود اولویت پیدا میکند. به همین دلیل، تصمیمگیری هیجانی میتواند زیانهای بیشتری نسبت به خود بحران ایجاد کند.
برای سرمایهگذاران حرفهای، افت قیمت بسیاری از سهام بنیادی ممکن است فرصت خرید تلقی شود؛ اما برای سرمایهگذاران محافظهکار، نگهداری بخشی از دارایی در صندوقهای درآمد ثابت و ایجاد تنوع میان داراییها، استراتژی منطقیتری خواهد بود.
در مجموع، تا زمانی که ابهامات ژئوپلیتیکی و ریسکهای ناشی از جنگ ادامه دارد، نمیتوان انتظار بازگشت پایدار بورس به روند صعودی را داشت. با این حال، ارزندگی بسیاری از شرکتهای بورسی نشان میدهد که پس از کاهش تنشها، بازار سرمایه میتواند دوباره به یکی از جذابترین گزینههای سرمایهگذاری تبدیل شود. بنابراین، بیش از آنکه انتخاب یک بازار خاص اهمیت داشته باشد، مدیریت ریسک، تنوعبخشی به سبد دارایی و پرهیز از تصمیمهای هیجانی، مهمترین راهبرد سرمایهگذاری در شرایط جنگی است.